IMPAKT in talkshow met Don Ritzen over SHIFT Landmark

27-06-2026

​​​

Hoe een uit de hand gelopen 1 april grap van IMPAKT, leidde tot een talkshow over de catch 22 van duurzame iconische architectuur.

​

De architectuurwereld buitelde recent over de prijsvraag van SHIFT Landmark heen (LINK). ​​En eerlijk gezegd, onze mond zakte een stukje open. Kan een mega gebouw (met een experience center en hotelfunctie) het boegbeeld zijn van gedragsverandering om het klimaat te redden? Zolang mensen hun gedrag maar aanpassen maakt het niet uit wat we bouwen toch? 

​​

Wij probeerden op een geinige manier te begrijpen en te ventileren waarom deze prijsvraag zo schuurt, en waarom we zo veel teleurstelling voelden door de inzendingen van de ''grote'' collega's van ons vak. Door een 1 april grap met een ironisch beeld (LINK) te maken probeerden we de vinger op de zere plek te leggen. Want hey, uiteindelijk staan wij ook aan de kant van verandering.​ Deze grap leidde tot flink wat reacties: van waardering over onze doorbraak (mensen trapten er met open ogen in) tot rake opmerkingen terug. Het ging zelfs zo ver, dat er een talkshow werd opgetuigd om de discussie aan te gaan zonder het (te makkelijke) eenrichtingsverkeer van de voor en tegenstanders. De YouTube boven is het resultaat. 

Een item met niemand minder dan Don Ritzen van SHIFT zelf, Kirsten Hannema, Martin Sobota, en Sheila Hicks.

Voor de talkshow sprak Steven met Don af bij het Eye in Amsterdam Noord. De missie van de bevlogen Don Ritzen is aanstekelijk en zeer relevant, want zonder gedragsverandering geen omslag. Steven kon niet anders dan bewondering te hebben voor het doorzettingsvermogen van Don en SHIFT. Aan elk verhaal zitten meerdere kanten. Begrip dat in de social media posts niet ontstaat, ontstaat wel door naar elkaar te luisteren.

Maar toch wringt ergens de schoen (en hoe verder het SHIFT proces gaat, hoe krapper de schoen wordt!). Deze prijsvraag legt pijnlijk bloot hoe losgekomen architectuur kan zijn van de werkelijkheid. Is SHIFT de doodsteek voor duurzame architectuur (het is onhaalbaar, dus who gives a f*) ? Of is er hoop: prikt het gros van de mensen dwars door het flinterdunne papiermaché (rots) van dit prestigeproject heen en versterkt dit alle projecten die wél streven naar hoog haalbare duurzaamheidsdoelen. SHIFT heeft het (architectuur)debat flink opgeschud, daarmee is er wel een verschuiving gaande en is het doel van Don Ritzen misschien juist alsnog bereikt. 

​​​​

Aan tafel bleef het bij een beleefde, we agree to disagree.

Een duurzaam initiatief heeft echt niet alleen recht van spreken als het perfect duurzaam is, maar voelt gedragsverandering alleen, zonder verandering in de bouw niet als een gemiste kans voor zo'n groots initiatief?

​

Wat rest is teleurstelling. Dat de ''grote'' architectenbureaus de tankers van onze tijd zijn. Ze lijken alleen de grote wortel van een opdracht te zien. Blind van ambitie vergeten de ontwerpteams het antwoord te (willen) geven aan hun eigen systeemverandering. En daarmee vallen ze terug op oude wijn in nieuwe zakken. Het herkauwen van OMA / MVDRD architectuur. Business as usual.​​

Het is makkelijk schieten vanaf de zijlijn. Wij wensen SHIFT een groot succes toe in de sociale verandering. Waar we het wel over eens zijn? Het is alle hens aan dek, om het klimaatprobleem aan te pakken.

IMPAKT gaat door met Refuse, Reduce en Reuse. ​

​

​